Delivery Driver Performance Analysis

“Tài xế trẻ giao nhanh hơn, xe máy ổn định hơn – còn đơn thứ hai là lúc mọi thứ chậm lại”

Từ 11.399 đơn giao đồ ăn năm 2022, học viên tìm ra các yếu tố làm chậm việc giao hàng: nhóm tuổi tài xế, loại phương tiện, thời tiết, giao thông, lễ hội – và đặc biệt là việc giao nhiều đơn cùng lúc khiến điểm đánh giá tụt từ 4,65 xuống 4,38. Kết quả là một bộ khuyến nghị phân bổ tài xế theo ngắn, trung và dài hạn.

1. Bối cảnh

Một dịch vụ giao đồ ăn nhanh từ nhà hàng đến khách hàng. Trong quá trình giao, nhiều yếu tố có thể làm giảm chất lượng dịch vụ. Mục tiêu: xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu suất giao hàng của tài xế và đề xuất cách tối ưu.

Hạng mục	Nội dung
Dữ liệu	11.399 đơn × 19 cột, năm 2022
Thông tin	Tuổi và điểm đánh giá tài xế, toạ độ nhà hàng – điểm giao, thời gian đặt/nhận, mật độ giao thông, tình trạng xe, loại đơn, loại xe, số đơn cùng lúc, lễ hội, khu vực, thời tiết, thứ trong tuần, khoảng cách

2. Hành trình phân tích

Extract & làm sạch – kiểm tra kiểu dữ liệu, chuẩn hoá thời gian đặt và nhận đơn.
Tạo biến – nhóm tuổi tài xế, nhóm điểm đánh giá, đúng giờ / trễ, số đơn giao cùng lúc.
Dashboard – 3 trang theo cụm yếu tố: cá nhân tài xế, môi trường, và tương quan giữa hai nhóm.
Phân tích – yếu tố cá nhân → yếu tố môi trường → kết hợp → tối ưu phân bổ.

3. Dữ liệu kể gì?

Yếu tố cá nhân

Yếu tố	Phát hiện
Nhóm tuổi 20–24	Cân bằng tốt nhất: rating ~4,65, thời gian giao ~9,9 phút
Nhóm tuổi 25–29	Rating tương đương (~4,65) nhưng chậm nhất (~10,1 phút)
Nhóm tuổi 30–39	Nhận quãng đường xa hơn nhưng vẫn giao nhanh – kinh nghiệm giúp hiệu suất
Phương tiện	Xe máy nhanh nhất, nhất là khi xe tốt; xe điện chậm nhất dù xe rất tốt
Giao nhiều đơn	Từ 1 lên 2 đơn: thời gian 9,9 → 10,2 phút, rating 4,65 → 4,38, tỷ lệ trễ tăng rõ

Yếu tố môi trường

Thời tiết xấu (nhiều mây, sương mù, gió) và giao thông đông ở vùng bán đô thị làm thời gian giao lên khoảng 10–11,5 phút.
Trời nắng, khu đô thị / đô thị lớn, giao thông thưa: nhanh nhất (~9,3 phút) và đúng giờ nhiều nhất.
Khi kẹt xe, mọi loại xe đều chậm, xe điện chịu ảnh hưởng nặng nhất; đơn trễ trong giao thông đông bị chấm điểm thấp hơn hẳn.
Trong mùa lễ hội, tài xế rating 5,0 vẫn giữ tốc độ, còn nhóm 4,0–4,9 bị chậm đáng kể.

Phân bổ đang chưa hợp lý

Đô thị lớn nhiều đơn nhưng giao nhanh; vùng bán đô thị ít đơn mà giao lâu nhất.
Phần lớn đơn dưới 10 km – có dư địa gộp đơn gần nhau.
Thứ Hai có nhu cầu cao nhất và giao chậm nhất; cuối tuần ít đơn và nhanh hơn.

4. Khuyến nghị

Giai đoạn	Hành động
Ngắn hạn	Giới hạn tối đa 2 đơn mỗi chuyến, nhất là khi trời xấu hoặc kẹt xe; tăng tài xế vào thứ Hai; dùng cuối tuần cho nghỉ luân phiên và đào tạo
Trung hạn	Phân xe theo bối cảnh: xe máy cho tuyến xa hoặc đông xe, scooter cho phố nhỏ, tránh xe điện khi trời xấu; ưu tiên tài xế trẻ cho tuyến cần nhanh, tài xế kinh nghiệm cho đơn phức tạp và mùa lễ
Dài hạn	Hệ thống phân đơn tự động theo giao thông, thời tiết, hiệu suất tài xế và loại xe; thu thập phản hồi khách hàng để cải thiện đào tạo

5. Học viên học được gì?

Tách yếu tố con người và môi trường, rồi mới xem chúng tác động lẫn nhau.
Biến các so sánh trung bình thành quy tắc vận hành có thể áp dụng ngay.

Học viên thực hiện: Vo Tran Hoang Chau. Lưu ý: trường thời gian trong dữ liệu gốc có thể chỉ đo một phần hành trình giao hàng.